هر آنچه که باید در مورد بذر بادمجان گلخانه ای بدانید:
بادمجان گلخانه ای از نظر تیپ میوه به دو فرم قلمی (کشیده) و لامپی می باشد. امروزه با گسترش صادرات بادمجان خصوصا بادمجان لامپی در سال های اخیر کاشت بادمجان گلخانه ای از استقبال خوبی برخودار بوده است.
کاشت بادمجان گلخانه ای
کاشت بذر بادمجان گلخانه ای بیشتر در استان های کرمان، هرمزگان و یزد صورت می گیرد. عمدتا کاشت این محصول به صورت نشا بوده و دوره آماده شدن نشا بادمجان گلخانه ای طولانی می باشد.
برداشت بادمجان گلخانه ای
بادمجان از جمله محصولات گلخانه ای بوده که از دوره برداشت طولانی مدت برخوردار می باشد. این موضوع خصوصا برای استان های کرمان و هرمزگان دارای یک فصل کاشت می باشند بسیار اهمیت دارد. در این استان ها این محصول در اواخر تابستان مورد کاشت قرار گرفته و تا اواسط بهار مورد برداشت قرار می گیرد.
بذر بادمجان صادراتی
فاکتورهایی مانند رنگ و براقیت میوه، سفتی میوه، کاسبرگ و وزن میوه برای بذر بادمجان صادراتی بسیار اهمیت دارد. امروزه ارقام لامپی نسبت به ارقام قلمی به دلیل فرم خاص میوه بیشتر مورد توجه کشورهای اطراف قرار گرفته اند.
به طور مثال بذر بادمجان فینیکس به دلیل شکل و رنگ بازار پسند و همچین وزن بالای میوه یکی از بهترین بذر بادمجان صادراتی محسوب می شود.
بهترین بذر بادمجان گلخانه ای
از بهترین بذر بادمجان قلمی گلخانه ای می توان به بذر بادمجان لانگو رکسوان، بذر بادمجان 1779 سمینیس و بذر بادمجان دارکو فیتو و بذر بادمجان ملوسینا رکسوان اشاره نماییم.
بهترین بذر بادمجان لامپی
از بهترین بذر بادمجان لامپی می توان به بذر بادمجان 1574 سمینیس، بذر بادمجان بارتوک و بذر بادمجان دنیز اشاره کنیم. البته ارقامی مانند بذر بادمجان سالی، بذر بادمجان آرلن و بذر بادمجان بلن نیز از استقبال خوبی برخوردار بوده اند.
بذر بادمجان مقاوم به گرما
در مناطق جنوبی کشور مانند جیرفت که اواخر برداشت میوه همزمان با دمای بالا می باشد، حفظ کیفیت رنگ میوه بسیار اهمیت داشته و اصلاحا رنگ میوه سرخ نشود. به طور مثال بذر بادمجان 1574 سمینیس یکی از بهترین بذر بادمجان مقاوم به گرما تلقی می گردد.
بادمجان یکی از محصولات استراتژیک و پرسود در کشت گلخانهای ایران به شمار میرود و انتخاب بذر مناسب، نخستین و مهمترین گام در مسیر تولید موفق این محصول است. بذر بادمجان گلخانهای در واقع شالودهای است که تمام زنجیره تولید بر آن بنا میشود؛ از میزان عملکرد و کیفیت میوه گرفته تا مقاومت بوته بادمجان سیاه در برابر تنشهای محیطی، آفات و بیماریها.
بادمجان با نام علمی Solanum melongena L. از خانواده سولاناسه (Solanaceae) و بومی مناطق گرمسیری جنوب و جنوب شرقی آسیا است. طبق مطالعات ژنتیکی و مولکولی، مرکز اولیه تنوع ژنتیکی بادمجان در شبهقاره هند و چین قرار دارد و از آنجا به سایر نقاط جهان گسترش یافته است. امروزه بادمجان پنجمین محصول مهم از خانواده سولاناسه پس از گوجهفرنگی، سیبزمینی، فلفل و توتون محسوب میشود. بر اساس آمار سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO)، تولید جهانی بادمجان در سال ۲۰۲۳ بیش از ۵۸ میلیون تن بوده که سهم قابلتوجهی از آن متعلق به کشت گلخانهای است.
اهمیت انتخاب بذر مناسب در کشت گلخانهای بادمجان
انتخاب بذر در کشت بادمجان گلخانهای اهمیتی فراتر از کشت آزاد (مزرعهای) دارد. در محیط گلخانه، سرمایهگذاری اولیه بسیار بالاتر است و هر اشتباهی میتواند خسارات مالی سنگینی به کشاورز وارد کند. بذر بادمجان گلخانهای باید دارای ویژگیهایی باشد که آن را از بذرهای معمولی متمایز کند. قدرت جوانهزنی بالا، یکنواختی بوتهها، مقاومت به بیماریهای خاکزی و هوازی، تحمل تنشهای دمایی بهویژه گرما، کیفیت بالای میوه از نظر شکل، رنگ، اندازه و ماندگاری پس از برداشت و همچنین عملکرد بالا در واحد سطح از جمله مهمترین این ویژگیها هستند.
از منظر اقتصادی، بذر تنها حدود ۲ تا ۵ درصد از کل هزینههای تولید گلخانهای را تشکیل میدهد، اما تأثیر آن بر ۱۰۰ درصد نتیجه نهایی محصول است. به عبارت دیگر، صرفهجویی در هزینه بذر و انتخاب ارقام ارزانقیمت و بیکیفیت، بزرگترین اشتباه اقتصادی یک گلخانهدار محسوب میشود.
بذرهای هیبرید F1 اگرچه قیمت بالاتری دارند، اما به دلیل ویگور هیبریدی (Hybrid Vigor) یا هتروزیس، عملکرد بسیار بالاتری را نسبت به ارقام آزادگردهافشان (OP) ارائه میدهند. مطالعات انجامشده در مراکز تحقیقاتی نشان داده که ارقام هیبرید F1 بادمجان گلخانهای میتوانند تا ۳۰ تا ۵۰ درصد عملکرد بیشتری نسبت به ارقام محلی داشته باشند.